Çin deprem sonrası yine otoriterliğe kaydı – The New York Times

 

Çinli liderler, Siçuan bölgesindeki (kontrol edemedikleri) depremin şoku biraz olsun hafiflemişken, dikkatlerini kontrol edebileceklerini düşündükleri bir hususa yeniden

çevirdiler: İnsanlar. Spor tutkunlarının 2008 Pekin Olimpiyatları sırasında ceplerinde biletlerinin yanı sıra taşımaları gereken uzun bir kurallar listesi olacak.

Çin Olimpiyat Organizasyon Komitesi geçen hafta internet sitesinde, ağustosta gelmesi beklenen 500 bin yabancı ziyaretçi için bir yasaklar listesi yayınladı. İzleyicilerin basılı materyal, fotoğraf, kayıt veya film dahil ‘Çin’e zararlı hiçbir şey’ +getirmemesi isteniyor.

Dini ya da siyasi pankartlar veya sloganlar yasak. Pek tabii önceden izin almadıkça toplantı ve gösteriler de. Ayrıca akıl hastası ve cinsel yolla bulaşıcı hastalık taşıyanların da ülkeye alınmayacağı söyleniyor. Çoğu son derece öznel ya da anlaşılması zor olan bu hükümlere nasıl varılacağını düşününce tüylerimiz ürperiyor.

Uluslararası Olimpiyat Komitesi uzun zamandan beri Olimpiyat alanlarında siyasi faaliyetleri yasaklıyor ve biz de insanlığın ortak değerlerine yönelik bir saygı duruşu sırasında farklılıkların bir yana bırakılması hedefine saygı duyuyoruz. Ama Pekin, bu yasakları kendi otoriter amaçları için kullanıyor.

Çin, Olimpiyatlar’a ev sahipliği yapabilmek için insan hakları sicilini düzeltme sözü verdi. Ama çoğunlukla aksi yönde ilerliyor. Geçenlerde Çin makamları, Çin karşıtı protestolara katıldıkları için yargılanan Tibetlileri gönüllü savunan iki önde gelen insan hakları avukatını barodan ihraç etti. 12 Mayıs’taki depremde çocuklarının ölmesine yol açan kötü okul inşaatını barışçıl bir biçimde protesto etmek için toplanan 100 ebeveynin katıldığı gösteriyi de dağıttı.

Deprem sonrası gazetecilere ve yardım görevlilerine yönelik gevşetilen sınırlamalar da sıkılaştırıldı. Yerel gazetecilerin ailelerin gösterilerini haber yapması önlendi ve uluslararası televizyonlar güvenlik gerekçesiyle getirilen zorunlulukların, Olimpiyat yayınında da sınırlamalara yol açacağından şikâyetçi.

Çin’in dünyayı Olimpiyatlar’a davet etme arzusu ve ziyaretçileri (ve kendi halkını) temel özgürlüklerinden mahrum bırakma çabası arasında çelişki var. Uluslararası Olimpiyat Komitesi ve Batılı hükümetler Pekin’e dünyanın gözünün üzerlerinde olduğunu ve şu ana dek çizilen tablonun iyi olmadığını hatırlatmalı.

Radikal / 15.06.08

---