Alman basınından özetler

 

Sırp savaş suçu zanlısı Karaciç’in BM mahkemesine sevkedilmesi, ve olimpiyatlar öncesinde Çin’deki insan hakları durumu, 30.07.2008 tarihli Alman gazetelerinde öne çıkan başlıca konuları meydana getiriyor.

13 yıldır aranmakta olup 21 Temmuz’da Sırbistan’da tutuklanan Bosna Hersek Sırpları’nın eski lideri Radovan Karaciç Lahey’deki BM eski Yugoslavya savaş suçları mahkemesine teslim edilmek üzere uçakla Rotterdam’a götürüldü. Schwaebische Zeitung gazetesi insanlık suçu zanlısının adalete teslim edilmesinin ülkeyi karıştırabileceği değerlendirmesinde bulunuyor:

“Tadic hükümeti, Karaciç’in mahkemeye sevkedilmesiyle patlak veren siyasi krizi belki atlatabilir. BM mahkemesi ve Avrupa Birliği’nin ısrarla tutuklanmasını istedikleri General Mladiç’in yakında adalete teslim edilmesi ise koalisyonun dağılmasına yol açabilir. İktidar ortakları arasındaki dostları bunna göz yumamazlar. Bu da, Avrupa yanlısı olduğu için övgü yağdırılan Tadic hükümetinin sonu olur.”

Basın özetlerine Frankfurter Allgemeine Zeitung gazetesinin ‘Çin ve insan hakları’ başlıklı yorumuyla devam ediyoruz:

“Çin yönetimi, uluslararası eleştiriler karşısında insan haklarının belirgin şekilde düzeldiğini söylemekte haksız değil. Ancak prestij düşkünü Çin’in olimpiyatlar öncesinde gerçekten liberalleşeceğini sananlar yanıldı. Olimpiyatlar nedeniyle alınan güvenlik tedbirleri yadırganmamalı. Bir rejim aleyhtarının cezasını doldurduğu halde olimpiyatlar nedeniyle tahliye edilmemesi, internetin sansür edilmesi ve haberleşmenin kısıtlanması ise Çin yönetiminin kendinden emin olmadığını gösterir.”

NATO’nun Almanya’da üslendirilen, erken uyarı sistemiyle donatılmış AWACS tipi keşif uçaklarını Afganistan’da görevlendirme kararını Hannoversche Allgemeine Zeitung gazetesi şöyle yorumluyor:

“NATO’nun planları iki türlü yorumlanabilir: Afganistan semalarının mutlak kontrol altına alınması ve NATO bombardımanlarında tam isabet kaydedilmesini sağlayacak ateş idare sistemi kurulması şeklinde. Bu bakımdan Alman koalisyon ortaklarının AWACS’ların gönderilmesine yeşil ışık yakması kolay olmayacak. Erken uyarı sistemi NATO askerlerinin korunmasına ve siviller arasındaki kayıpların asgariye indirilmesine yardımcı olabilir. Ancak, AWACS’ın uzun menzilli radarlarının Afganistan’daki savaşın günün birinde Pakistan ve İran yönünde genişletilmesinde kullanılmayacağını kim garanti edebilir?”

Ekonomik durgunluk tehlikesinin savuşturulmasını zorlaştıran ABD’nin bütçe açığı, Alman gazetelerine yorum konusu oldu. Tagesspiegel gazetesi, astronomik savaş bütçelerinin ekonomik bünyeyi sarstığını dile getiriyor:

“Beş aylık görev süresi kalan George Bush şimdiden ABD’nin en kötü başkanları arasına girdi. Halefine iki savaşı, ekonomik krizı ve 482 milyar dolarlık bütçe açığını miras bırakacak. Irak ve Afganistan’a harcanan milyarlar olmasaydı ABD’nin mali durumu bu kadar bozulmaz, gayrı menkul kriziyle mücadele için uygulanan teşvik programı hazineyi böylesine yıpratmazdı. Paniğe gerek olmadığını ve borç stokunun Sam Amca’yı kolay dize getiremeyeceğini söyleyenler, 2009 mali yılında %3,3 olması beklenen ek borçlanmanın gayrı safi yurtiçi hasıla içindeki payının 1983 yılında yüzde 6’yı bulduğunu hatırlatıyorlar.”

DW-World / 30.07.08

---